2005/10/30

Nove designo

Si tu ha visitate le blog previemente, tu forsan ha vidite que le presentation del ligamines in le columna a dextra non era optime. Nunc io ha eligite un nove designo - e le problema sembla esser solvite.

Felicemente non es troppo difficil cambiar le designo del blog. Blogger.com ha preparate diverse designos que le blogistas pote usar pro lor blogs.

Esque tu ancora non ha un blog? Visita blogger.com e crea tu proprie blog in 5 minutas!

2005/10/29

Le memoria norvegian

In su commentario al posta anterior, Alf Karlsson demandava "le plus grande norvegiano." De facto, in un programma correspondente, nos ha eligite nostre 10 candidatos. Isto occurreva in martio, ja plus que sex menses retro, ma le finalo trovera loco solmente le 17 de decembre. Forsan multe homines ancora memora isto, ma intertanto io lo habeva oblidate completemente.

Le candidatos, rapidemente: Mari Boine, Gro Harlem Brundtland, Erik Bye, Kim Friele, Einar Gerhardsen, Thor Heyerdahl, rege Haakon VII, Christian Michelsen, Fridtjof Nansen, rege Olav V. (vide photos del finalistas.)

Le lista include tres prime ministros (Michelsen, Gerhardsen, Brundtland), duo reges e duo exploratores (Heyerdahl, Nansen). Es interessante le inclusion del cantatrice Mari Boine (un symbolo importante pro le population sámi) e Kim Friele, activista central pro le liberation homosexual in Norvegia.

Tote iste personas vive o viveva in le 20me seculo, e on pote haber le impression que le historia norvegian commenciava in 1888 con le expedition de Nansen trans le glacieros de Groenlandia. Naturalmente, le stato norvegian es juvene (fundate in 1814 o in 1905 secundo le puncto de vista), ma inter le 10 candidatos belge (vide posta anterior) on trova al minus 4 qui viveva ante le fundation del stato belge in 1830.

Io forsan votarea pro Fridtjof Nansen (le photo). Pro me serea decisive le combination de su explorationes polar e su labor humanitari (in Armenia post le prime guerra mundial).

Ma qui vincera? Io pensa que le rege Olav V o Erik Bye, le poeta, autor e cantator qui justo moriva (in 2004). On videra.

Como es in altere paises? Esque on trova su heroes in le historia o in le presente?

2005/10/27

Qui es le plus Grande Belga?

Qualque dies retro io reguardava, in le television belge, le programma "Le plus Grande Belga", ubi le spectatores poteva selecter le candidatos con votos in-linea, per telephono o per messages SMS.

In multe aspectos Belgica naturalmente es un pais dividite, con in le sud le wallones francophone e in le nord le flamingos, qui parla le nederlandese. Qui uni le belgas? Un persona diceva: "Nos habeva le rege Baudouin, nos habeva le Sabena, nos habeva le franco - ma nos ancora habe Eddy Merckx".

Baudouin, le rege unificator, moriva in 1993, le fallito del compania aeree Sabena era declarate minus que un mense post le attaccos del 11 de septembre 2001, e le franco belge es substitute per le euro. E Eddy Merckx? "Il ha multe belgas plus grande que io, io solmente bicyclava," ille dice modestemente. Su adherentes adde: "Ma como ille bicyclava!"

On ja ha decidite le sequentia del Grande Belgas de numero 11 a numero 111.

Como numero 11 nos trova Desiderius Erasmus (in le pictura), le grande humanista. Adolphe Sax, le inventor del saxophono es numero 12; Kim Clijsters, le campion de tennis, numero 14; Baudouin, le rege, numero 16; Hergé, le patre de Tintin, numero 24; Jean-Marie Pfaff, le goal-keeper, numero 53; Antoon van Dyck, le pictor, numero 70; Georges Simenon, le autor de Maigret, numero 77; e César Franck, le componista, numero 103.

E le 10 plus grande belgas - nota bene - in ordine casual (le sequentia final sera decidite le 1 de decembre):

Patre Damiaan (1840-1889), missionario, cognoscite pro su labor con patientes leprose.

Ambiorix, rege celtic, qui revoltava contra le romanos in le anno 54 a. Chr.

Andreas Vesalius (1514-1564), chirurgo, un del fundatores del anatomia moderne.

Peter Paul Rubens (1577-1640), pictor, nobile e diplomato.

Paul Janssen (1926-2003), pharmaceuta e inventor de medicinas. In su ultime annos ille tentava disveloppar un medicina contra aids.

Eddy Merckx (nascite in 1945), bicyclista, vinceva le Ronda de Francia cinque vices (1969-72, 1974).

Gerardus Mercator (1512-1594), cartographo (in le pictura), cognoscite pro le Projection de Mercator, que i.a. divide le terra in longitudes e latitudes.

Hendrik Conscience (1812-1883), autor, de lingua nederlandese.

Adolf Daens (1839-1907), pastor qui fundeva un movimento pro le pauperes e le laboristas.

Jacques Brel (1929-1978), cantator de celebritate international.

E qui de istos es le belga le plus grande? On va vider le 1 de decembre!

2005/10/21

Actualitates - novas in interlingua, in le forma de un blog

Hodie es publicate le prime articulos de Actualitates, "un quaderno in linea qui face echo de le novas publicate in le jornales le plus importante del mundo."

Le sito es redigite de Carlos Valcárcel, Hispania, con traductiones in interlingua de novas actual de jornales international.

Le adresse: actualitates.blogspot.com

In le pais del molinas

Molinas e tulipanos - isto anque es Nederland. Ma Nederland es un pais moderne, e non esseva in Nederland que Don Quijote luctava contra le molinas. Durante plus que 400 annos le pais ha essite cognoscite pro su tolerantia. Ma in le ultime annos cosas ha cambiate.

Io es a vacantia, e como on forsan pote divenar: io es in Nederland. Al momento io visita le easyInternetCafe apud le Placia de Rembrandt in Amsterdam. Qualque annos retro, iste Cafe de internet era le plus grande del mundo, ma situa hodie in un condition deplorabile. (Ma a causa del numero grande de computatores, on sempre trova uno que functiona.)

In Amsterdam on va construer un nove metro, e le archeologos ha facite trovatas multo interessante in le Damrak, le vetule porto inter le Station Central e le Dam (le dico que ha donite le nomine al urbe). On ha attingite le nivello del urbo in le 16te seculo, e on espera atinger usque al 13me seculo (in le fontes historic, Amsterdam es menciate pro le prime vice in 1275 quando le conte Floris donava privilegios de doana al "habitantes apud le dico in le riviera Amstel").

Que es le attractiones del Amsterdam hodierne? On ha naturalmente le Casa de Anne Frank e le Museo National (le Rijksmuseum) con le picturas famose de Rembrandt e le altere maestros nederlandese. Ma pro me le attraction es le urbe mesme, con su canales e casas del 17te seculo, con su diverse regiones, cata uno con su proprie atmosphera, e con su population que representa tote le partes del mundo. Como visitanto on se senta benvenite a iste metropole.

Ma le societate nederlandese naturalmente anque ha su problemas.

Io ha justo comprate le film "06/05" sur DVD. Es le film del attentato al politico nederlandese, Pim Fortuyn (in le photo), le 6 de mayo 2002. Regia: Theo van Gogh.

Como on sape, anque Theo van Gogh moriva pro le manos de un assassinator, un fundamentalista islamic, le 2 de novembre 2004. Le motivo del crimine esseva un film de 12 minutas que van Gogh faceva in cooperation con Ayaan Hirsi Ali, politico nederlandese de origine somali: "Submission" - un film que demonstra como le femina es subpremite in le cultura del Islam e in le Corano.

Qual es le limites del expression libere? Que debe on tolerar? Esque on ha le derecto de criticar le cultura e le religion de altere homines? Isto es questiones central post le attentatos al Pim Fortuyn e Theo van Gogh. Esque on debe esser talmente tolerante que on anque debe tolerar le intolerantia?

Como sempre on debe cercar nove solutiones, e le nederlandeses es cognoscite pro su compromissos.

Anque le technologia del molinas va esser adaptate al tempore moderne. On plana construer molinas gigantesc in le oceano - un combination de advantiate technologia molinari e le technologia off-shore. Anque in le futuro Nederland va esser le pais del molinas!

2005/10/17

Un nove governamento - pro quante tempore?

In Norvegia nos habe un nove governamento, e le lista de ministros es presentate al rege Harald V.

Jens Stoltenberg, del Partito Laborista, es le prime ministro in un coalisation si nominate rubie/verde con le Partito Centrista e le Partito Socialista del Leve. Stoltenberg anque era prime ministro de martio 2000 a octobre 2001.

Le partitos del nove governamento habe 87 deputatos in le nove parlamento, Stortinget, durante que le partitos de dextre habe 82.

Le nove governamento habe 10 viros e 9 feminas. Le coalisation rubie/verde spera governar le pais le proxime octe annos. Io opina que isto es un poco optimistic. Le tre partitos es troppo differente in lor culturas interne, e troppo inequal in popularitate. Mi prediction: non plus que octe menses. Nos videra ...

Ma si le nove governamento cade post octe menses, le distribution del deputatos resta usque al 2009. Reelectiones non es possibile secundo nostre constitution de 1814.

E io? Io votava pro un del partitos del coalisation precedente, le Partito Liberal, un partito historicamente importante, cuje fundation in 1884 initiava le introduction del parlamentarismo in Norvegia.

In 2001 le Liberales succedeva, con solmente duo deputatos in le parlamento, de esser includite in le governamento de Kjell Magne Bondevik. In le election del 12 de septembre 2005 le partito augmentava a 10 le numero de deputatos - ma isto non poteva salvar le governamento Bondevik.

Le cambio de governamento anque significa un adeo a Kjell Magne Bondevik (Partito Popular Christian), qui quitta le politica post 35 annos. Ille era prime ministro de octobre 1997 a martio 2000, e de octobre 2001 a hodie. Esque un organisation international habe un posto pro iste homine pragmatic?

2005/10/14

Campiones del mundo

Esque tu pais se qualificava pro le campionato mundial de football in Germania le anno proxime? O forsan vos ja ha vincite le mundial de 2006? Norvegia al minus es preste pro le play-off in novembre.

Iste septimana le equipa national batteva Moldova 1-0 in Oslo e Belorussia 1-0 in Minsk. Duo goals strategic, e nunc attende le Republica Tchec in le ultime duo matches qualificatori - le 12 de novembre a Ullevaal in Oslo, e le retour le 16 de novembre in Praga.

In sport, como in multe altere cosas, norvegianos ha le tendentia de prender le victoria in advantia. Ma football non es un cosa qualcunque, e nos ha apprendite de esser un poco realistic. Es de facto multo rar que le equipa national se qualifica pro un campionato international.

Le tempore de grandor pro le football norvegian era le annos 30 e 90 del seculo pasate. Le prestationes le plus memorabile es le medalia de bronzo al Joco Olympic de Berlin in 1936 (vide photo del famose "equipa del bronzo") e le triumpho sur Brasil (2-1!) in le ronda initial del mundial de 1998, in le tempore del "professor folle", le trainer Egil "Drillo" Olsen.

Esque io me interessa pro football? Io pensa que rugby es un sport plus civilisate, e io prefere le sports individual, ma io admitte que le grande campionatos international de football pote esser multo fascinante - con le stadiones gigantesc, e le stellas, como Beckham e Ronaldinho, con lor salarios astronomic.

Un campionato mundial presenta un arena ubi le Statos Unite de America pote esser battite per le Republica Islamic de Iran sin menacias de armas. Le nationalismo representate per le football international es de un sorta non troppo periculose. Ma - non lo oblida - un match de football conduceva a guerra inter duo paises american in le 1970s.

Norvegia nunquam ha battite le Republica Tchec. E como on se prepara pro le play-off? Le trainer Åge Hareide: "Nos va recargar le batterias." Si, in football on ha besonio de batterias que dura al minus 90 minutas. O on poterea apprender del equipa national del feminas (in le photo: Linda Medalen). Illas sape como vincer campionatos mundial e le torneos del jocos olympic!

Forsan nos deberea finir per le parolas sage del papa Wojtyla: "De omne cosas non importante, le football es le plus importante."

2005/10/11

Qui recipera le premio Nobel de litteratura?

Le Academia Regal de Svedia ancora non ha annunciate le vincitor del premio Nobel de litteratura pro 2005.

Mi candidato es Harry Mulisch, le magico del litteratura nederlandese.

Harry Kurt Victor Mulisch nasceva in Haarlem le 29 julio 1927. In le infantia ille se interessava a chimia - e super toto alchimia. Al etate de 4 annos le jovene Harry se perdeva in le labyrintho del Tiergarten in Berlin, un experientia que secundo Mulisch mesme creava le pre-conditiones pro su obra litterari. Su prime contos era scribite in le stilo de Edgar Allan Poe.

Le 2de guerra mundial es essential pro comprender le universo de Harry Mulisch. Su matre era judee, su patre collaborava con le nazistas. Mulisch: "Io non tanto faceva experientia del guerra. Io es le 2de guerra mundial."

Le obra de Harry Mulisch es traducite in plus que 30 linguas. Le libros le plus cognoscite es Duo feminas (Twee Vrouwen, 1975), Le attentato (De Aanslag, 1982) e Le discoperta del celo (De Ontdekking van de Hemel, 1992). Tote le tres es filmate.

Mulisch es un homine multo sapiente, un qualitate que ille nunquam ha tentate de celar. Su libros es caracterisate per le uso de elementos mythologic (p.ex. le mythos de Oedipus e de Orpheus) e conclusiones metaphysic. Le stilo es realistic, ma in multe aspectos le personas es sub le direction de fortias supernatural.

In Le discoperta del celo, presentate como le reporto de un angelo a su archangelo, le esseres celeste face grande effortios pro establir le amicitate inter duo antipodes, Onno Quist (eccentrico de ancian familia hollandese qui studia vetule inscriptiones sub su microscopio) e Max Delius (astronomo qui, como Mulisch, es le filio de un matre judee e un patre collaborator) - pro assecurar le nascentia de un persona con un mission unic e vital pro tote le humanitate.

In le ultime annos Mulisch ha publicate Le procedura (De Procedure, 1999) e in Siegfried (2001) ille pone le question de si Adolf Hitler e Eva Braun habeva un filio. De nove Harry Mulisch reveni al 2de guerra mundial.

Le premio Nobel de litteratura nunquam ha essite donate a un autor de lingua nederlandese. Nunc es a nostre car vicinos in Svedio de cambiar isto. Esque nos videra Harry Mulisch in Stockholm?

2005/10/09

DRM - le nove radio mundial

Le futuro es digital - multe stationes de radio nunc es in le prosesso de abandonar le banda FM in favor del nove systema digital DAB (Digital Radio Broadcast).

Anque le undas medie e curte pote haber trovate su successor: le DRM ("Digital Radio Mondiale"), que possibilisa transmissiones in stereo de qualitate FM a longe distantias. Plus que 40 stationes ja face transmissiones experimental de DRM.

Le prime apparatos pro le mercato private era presentate al congresso IBC in Amsterdam in septembre.

Por me le radio es un fonte de novas, cultura e intertenimento. In addition a stationes norvegian e le BBC, que io ascolta sur le banda FM o DAB, io anque ascolta - si le conditiones de reception es sufficiente - stationes international sur le unda medie (p.ex. radio svedese e nederlandese) e le unda curte (ubi on ancora pote trovar stationes ab tote le mundo).

Le nove digital radio mundial pro me sera multo benvenite!

2005/10/08

Le lingua perfecte pro un blog

Quante blogs existe in le Internet? Io ha audite que cata 15te secundo appare un nove blog. Ma il me sembla que on ancora pote contar le blogs in Interlingua sur le digitos de un mano - e isto me surprende.

Io opina que interlingua es le lingua perfecte pro un blog - un lingua que pote esser legite de personas in tote le mundo.

Usque nunc io ha trovate iste blogs:

Imagines de Svedia, textos in Interlingua
Interlingua - le blog de Harleigh Kyson Jr.
Internodio - actualitates general in Interlingua
Verdade interior

Io faceva mi prime contacto con Interlingua multe annos retro. Io naturalmente ancora pote leger le lingua - isto es como bicyclar, a causa del structura international de interlingua on non lo oblida facilmente - ma pro poter scriber un lingua in un maniera satisfactori on debe practicar lo.

Interlingua sin dubita deberea esser le lingua perfecte pro un blog. E tener un blog pote sperabilemente esser un maniera perfecte pro practicar un lingua de nove.