2005/11/18

Couturat & Leau: "Historia del lingua universal"

Finalmente ... io ha comprate un libro que io ha desiderate durante multe annos: "Historia de la lingua universal" (in francese: "Histoire de la langue universelle") per Louis Couturat e Léopold Leau. Nunc io ha bon lectura pro le vesperas frigide del hiberno ...

Le edition original del obra se data de 1903, e presenta detalios grammatic e informationes historic de plus que 50 linguas artificial - in addition al critica de Couturat & Leau.

Le autores commencia con René Descartes, qui in 1629 formulava le principios del lingua universal. Ma le plus grande parte del libro tracta del linguas del secunde medietate del 19me seculo - de Volapük e Esperanto a linguas minus cognoscite como Idiom Neutral, le Universal-Sprache de Pirro, Veltparl, le Langue Bleue de Bollack, Nov Latin, Antivolapük, Lingua Komun, Kosmos, le Pasilingua de Steiner, le lingua tonal Solresol de Sudre etc, etc.

Le preferentias de Coururat e Leau va al linguas schematic, ma on trova anque presentationes del prime linguas naturalistic: p.ex. le Mundolingue (1890) del austriaco Julius Lott, de multes considerate como un del precursores le plus importante del interlingua de 1951.

Le "Historia" es un obra central in le interlinguistica - le "Testamento Antique" del adherentes del idea de un lingua auxiliar. (E le "Testamento Nove"? Le Interlingua-English Dictionary de 1951?) Illo es scribite in francese - in le stilo clar e simple del lingua litterari francese.

Le reedition de 2001 contine non solmente le 576 paginas del "Historia", ma anque "Le nove linguas international" de 1907 (110 paginas), per le mesme autores. Ambe libros era originalmente preparate pro le uso del "Delegation pro le Adoption de un lingua auxiliar international". (Le labor del "Delegation" conduceva, sub le direction de Couturat, al nascentia de Ido in 1907, e le ruptura, al minus temporal, del movimento esperantista).

"Le Historia del lingua universal" es un objecto de collection pro tote le amatores del linguas artificial - solmente le precio es intimidante - e un monumento del optimismo quasi sin limites de un epocha que finiva con le prime guerra mundial. Le fin de Louis Couturat, le linguista, philosopho, logico e mathematico francese, era assi tragic como lo de su epocha: ille moriva in un collision con un vehiculo militar le prime die del guerra de 1914.


Datos bibliographic:
L. Couturat, L. Leau:
Histoire de la langue universelle
(Original: Libraire Hachette, Paris, 1903)
Reedition: Georg Ulms Verlag, Hildesheim, Zurich, Nove York, 2001
ISBN: 3-487-06885-0
Precio: 129 euros (servicio de libros del U.E.A.)

Le pictura: Louis Couturat (1868-1914), in le designo classic de Ric Berger.

Ligamines:
Le prime capitulos del "Historia", in le paginas de James Chandler
Wikipedia francese: Louis Couturat

2 comments:

Petro Ferrero de Hungaria said...

Ric Berger era un occidentalista, qui redigeva le revista principal del occidental/interlingue, ma postea ille tornava a interlingua e deveniva un adepto de nostre lingua multo bellicose contra le esperantistas; io pote attestar isto, habente su vetule brochures o librettos A4 del epocha precomputatorial, tippate per machina de scriber. Io los ha prendite gratuitemente del tabula in Asa, Svedia, ubi le ultime conferentia de interlingua habeva trovate su loco. (Io tentava prender un exemplar de cata un edition.) Thomas Breinstrup me diceva (pois que ille non ha tempore pro isto e non voleva haber iste vetule documentos plus in su casa), que io deberea corriger le linguage de Ric Berger in su obras e assi publicar los in le rete; pois que le linguage in illos non es sin errores viste le interlingua del norma per le IALA.

Morten Svendsen said...

Anque io possede alicun del librettos de Ric Berger. Si, le linguage non sempre es "interlingua standard", on facilemente vide que su lingua maternal era le francese, e le syntaxo es influite de occidental-interlingue e altere linguas auxiliar. Ma mi prime impression es que le librettos es multo incoherente. Io los considera como "documentos historic" - si on los desiderea republicar, on deberea publicar los in facsimile o rescriber los completemente. Que opina tu?